آثار خلاقانه نظیر کتابها، نمایشنامهها، فیلمنامهها، نقاشیها و طراحیهای گرافیکی در بسیاری از موقعیتهای مالی، حقوقی و قراردادی نیازمند ارزشگذاری رسمی هستند. این الزام بهویژه برای رعایت الزامات گزارشگری مالی، مالیاتی و تعیین حقوق مالکیت داراییهای نامشهود مطرح است. در این شرایط، تعیین ارزش منصفانه این آثار طبق استانداردهای ارزشگذاری بینالمللی و ملی از جمله استاندارد حسابداری ۱۷ و IVS 210 اهمیت ویژهای پیدا میکند.
ترکیب تجاری و گزارشگری مالی
مطابق استاندارد حسابداری شماره ۱۷، بند ۲۶: در فرایند خرید یا ادغام یک ناشر، گالری یا شرکت تولید محتوا، اگر آثار هنری و ادبی قابل تفکیک باشند، باید ارزش منصفانه این آثار در صورتهای مالی شناسایی و ثبت شود. برای مثال، در صورتیکه یک شرکت انتشاراتی دیگری را بخرد، کاتالوگ کتابهای موجود و حقوق نشر آنها بهعنوان دارایی نامشهود مستقل شناسایی و ارزشگذاری میشود.
ارزیابی کاهش ارزش (Impairment Testing)
مطابق استاندارد حسابداری شماره ۳۲، بندهای ۱۷ تا ۴۵: در شرایطی مانند کاهش محسوس در فروش آثار یا محدودیت بهرهبرداری از آنها (مثل توقیف کتاب یا ممنوعیت پخش فیلم)، الزامی است که آزمون کاهش ارزش انجام شود. در این شرایط، ارزش بازیافتنی (قابل بازگشت) آثار تعیین شده و در صورت لزوم، کاهش ارزش بهعنوان زیان شناسایی میشود.
انتقال یا واگذاری حقوق بهرهبرداری
مطابق استاندارد IVS 210، بندهای ۱۰ تا ۲۰: در مواردی که حقوق چاپ، اجرا، نمایش، اقتباس یا تصویرسازی آثار ادبی و هنری به شخص ثالث واگذار میشود (مثلاً اعطای حق استفاده از یک شخصیت داستانی در تبلیغات)، تعیین قیمت منصفانه در قرارداد الزامی است. در این حالت، گزارش ارزشگذاری مبنای تعیین حقوق و تعهدات قراردادی است.
دعاوی حقوقی مالکیت یا نقض حقوق معنوی
مطابق استاندارد IVS 210، بندهای ۱۰ تا ۲۰: در دعاوی حقوقی مربوط به سرقت ادبی، نقض کپیرایت یا اختلاف در سهم مالکیت آثار، ارزشگذاری رسمی به منظور تعیین خسارت وارده به صاحب اثر و همچنین اثبات حقوق هر یک از طرفین دعوی الزامی است. برای مثال، در یک دعوی سرقت ادبی، دادگاه برای تعیین خسارت وارده به صاحب اثر نیازمند گزارش دقیق ارزشگذاری است.
محاسبه مالیات نقلوانتقال دارایی نامشهود
مطابق آئیننامه ارزشگذاری داراییهای نامشهود، فصل ۴، بند الف-۳: در صورت واگذاری رسمی حقوق بهرهبرداری آثار هنری و ادبی، گزارش ارزشگذاری مبنای تعیین ارزش مشمول مالیات نقلوانتقال داراییهای نامشهود خواهد بود. این گزارش ارزشگذاری همچنین مبنایی برای محاسبۀ دقیقتر مالیات مربوط به حقوق مالکیت معنوی است.
ارائه به سرمایهگذار یا بانک برای تأمین مالی
مطابق استاندارد IVS 210، بندهای ۱۰ تا ۲۰: اگر آثار ادبی و هنری جزئی از داراییهای سرمایهای شرکت محسوب شوند (نظیر کاتالوگ آثار یک ناشر یا گالری هنری)، ارائه گزارش ارزشگذاری برای دریافت تسهیلات بانکی یا جذب سرمایه از سرمایهگذاران ضروری خواهد بود. این گزارش مبنای ارزیابی ارزش وثیقه و اعتبارسنجی مالی شرکت است.
در تمام موارد فوق، لازم است ارزشگذاری آثار ادبی، نمایشی و هنری مطابق با استانداردهای عمومی و تخصصی صورت پذیرد و مستندات کافی، رویکردهای مشخص، افشای شفاف محدودیتها و مفروضات کلیدی ارائه شود. این اقدامات، مبنای پذیرش گزارشها در مراجع حقوقی، مالی و قراردادی خواهند بود و اعتبار ارزشگذاری انجامشده را تضمین میکنند.
برای دریافت خدمات تخصصی در حوزه ارزشگذاری داراییهای نامشهود، از صفحه اختصاصی این خدمت در رتیبا بازدید نمایید.
همچنین میتوانید مقاله راهنمای جامع ارزشگذاری داراییهای نامشهود را مطالعه نموده و با مبانی و استانداردهای ارزشگذرای این نوع داراییها آشنا شوید.
برای مشاهده سایر خدمات رتیبا در زمینه ارزیابی، ارزشگذاری و مشاوره سرمایهگذاری نیز، به صفحه اصلی وبسایت رتیبا مراجعه نمایید.