فیلمنامهها بهعنوان داراییهای نامشهود خلاقانه، در صنعتهای سینما، تلویزیون و رسانههای دیجیتال از مهمترین انواع داراییهای نامشهود هنری محسوب میشوند. شناسایی دقیق آنها نهتنها مبنایی برای ثبت در صورتهای مالی است، بلکه تعیین ارزش استاندارد و منطبق بر ضوابط مشخص را امکانپذیر میکند. به همین دلیل، آشنایی با معیارهای استاندارد برای شناسایی، اندازهگیری و ارزشگذاری آنها اهمیت زیادی دارد.
طبقهبندی در گروه داراییهای مبتنی بر هنر
مطابق استاندارد IVS 210، بند 20-3: فیلمنامهها بهعنوان آثار ادبی و خلاقانه، در طبقه «داراییهای نامشهود مبتنی بر هنر» قرار میگیرند. این گروه از داراییها شامل انواع آثار نمایشی، داستانی، تصویری، صوتی و چندرسانهای است که قابلیت بهرهبرداری مستقل دارند. برای مثال، فیلمنامه فیلم سینمایی یا سریال تلویزیونی جزو داراییهایی است که مستقل از سایر داراییها ارزشگذاری میشود، زیرا قابلیت جدا شدن و انتقال حقوق مالکیت آن وجود دارد.
ماهیت غیرعینی و غیرپولی
مطابق استاندارد حسابداری شماره ۱۷، بند 5: فیلمنامهها فاقد ماهیت فیزیکی و پولیاند؛ یعنی ملموس نیستند و نمیتوان آنها را بهصورت نقدی مبادله کرد. با این حال، اگر فیلمنامه دارای ویژگیهایی چون قابلیت شناسایی مستقل، کنترل و ایجاد منافع اقتصادی آتی باشد، در گروه داراییهای نامشهود شناسایی شده و ارزشگذاری میگردد.
شرط تفکیکپذیری یا حقوق قراردادی/قانونی
مطابق استاندارد حسابداری شماره ۱۷، بند 10: فیلمنامههایی قابل شناساییاند که امکان انتقال، اعطای لیسانس یا بهرهبرداری مستقل از آنها وجود داشته باشد. همچنین، داشتن قرارداد رسمی از جمله خرید حقوق فیلمنامه از نویسنده یا ثبت رسمی حقوق کپیرایت، شرایط لازم برای شناسایی بهعنوان دارایی نامشهود را فراهم میکند. برای مثال، قرارداد خرید یک فیلمنامه سینمایی از یک نویسنده، شناسایی این دارایی را از نظر حقوقی تثبیت میکند.
ایجاد منافع اقتصادی آتی
مطابق استاندارد حسابداری شماره ۱۷، بند 13: فیلمنامهها زمانی بهعنوان دارایی نامشهود شناسایی میشوند که بتوانند جریانهای نقدی و منافع اقتصادی آتی ایجاد کنند. به عبارت دیگر، فیلمنامهای که با تولید فیلم، فروش حقوق پخش، اعطای لیسانس یا استفاده در پلتفرمهای رسانهای نظیر شبکههای اینترنتی بتواند درآمد ایجاد کند، شرط اقتصادی برای ثبت و ارزشگذاری دارایی را برآورده میکند.
ذکر در فهرست داراییهای مبتنی بر هنر
مطابق پیوست ۱ استاندارد حسابداری شماره ۱۷: فیلمنامهها بهعنوان نمونه آثار ادبی و رسانهای در دسته داراییهای هنری ذکر شدهاند. در صورت احراز شرایط استاندارد، این داراییها میتوانند بهعنوان دارایی نامشهود مستقل ثبت و ارزشگذاری شوند. برای مثال، داراییهایی چون فیلمنامههای سینمایی که حقوق مالکیت معنوی آنها مستند باشد و قابلیت جداشدن داشته باشند، واجد شرایط هستند.
فیلمنامه بهعنوان متن خلاقانه ساختاریافته مبنای تولید آثار نمایشی، صوتی و تصویری است و اگر مستندات حقوقی مشخصی درباره آن وجود داشته باشد و بتواند منافع اقتصادی آتی را تضمین کند، بهعنوان دارایی نامشهود مستقل شناسایی و ارزشگذاری خواهد شد. بدین ترتیب، بهکارگیری استانداردهای ارزشگذاری و حسابداری، شفافیت بیشتر و درک دقیقتری از ارزش فیلمنامهها برای ذینفعان ایجاد خواهد کرد.

برای دریافت خدمات تخصصی در حوزه ارزشگذاری داراییهای نامشهود، از صفحه اختصاصی این خدمت در رتیبا بازدید نمایید.
همچنین میتوانید مقاله راهنمای جامع ارزشگذاری داراییهای نامشهود را مطالعه نموده و با مبانی و استانداردهای ارزشگذرای این نوع داراییها آشنا شوید.
برای مشاهده سایر خدمات رتیبا در زمینه ارزیابی، ارزشگذاری و مشاوره سرمایهگذاری نیز، به صفحه اصلی وبسایت رتیبا مراجعه نمایید.
