ارزشگذاری کتابها معمولاً بهعلت ویژگیهای خاص داراییهای نامشهود از جمله ابهام در اطلاعات بازار، نامشخص بودن حقوق مالکیت و بهرهبرداری، یا دشواری پیشبینی درآمد و سود آینده، با محدودیتها و ریسکهایی روبهرو است. به همین سبب، شناسایی و افشای این محدودیتها در گزارشهای ارزشگذاری برای اطمینانبخشی به استفادهکنندگان گزارش، از جمله سرمایهگذاران، حسابرسان و مراجع قانونی ضروری است.
نبود اسناد رسمی مالکیت یا تقسیم حقوق بهرهبرداری
مطابق استاندارد حسابداری شماره ۱۷، بند ۱۷: در صورتی که حقوق مرتبط با چاپ، نشر دیجیتال، ترجمه یا اقتباس اثر بهطور کامل یا بهصورت شفاف در اختیار متقاضی ارزشگذاری نباشد، باید در گزارش ارزشگذاری کتاب بهعنوان یک محدودیت حقوقی اساسی بهوضوح افشا شود. این موضوع میتواند ناشی از ابهامات موجود در قراردادهای بهرهبرداری باشد که موجب کاهش قابلیت اتکا به نتایج ارزشگذاری خواهد شد.
نبود دادههای مقایسهای برای نرخ امتیاز
مطابق استاندارد IVS 210، بند 60-19: زمانی که در ارزشگذاری کتاب از روش صرف امتیاز استفاده میشود، باید نرخ امتیاز (حق بهرهبرداری) بر مبنای نرخهای علنی برای آثار مشابه تعیین گردد. اگر دادههای مقایسهای قابل مشاهدهای وجود نداشته باشد و نرخ امتیاز صرفاً بر اساس قضاوتهای تخصصی برآورد شده باشد، باید تمامی مفروضات، مبانی تخمین، منابع مورد استفاده و میزان عدمقطعیت موجود در تعیین این نرخ بهصورت شفاف در گزارش افشا شود.
تفکیکناپذیری سهم کتاب از درآمد ناشر
مطابق استاندارد IVS 210، بند 60-3: در مواردی که سهم دقیق یک کتاب از درآمد ناشر بهصورت مجزا در دسترس نباشد و درآمدها بهصورت تجمیعی با سایر آثار ثبت شده باشد، ارزشگذار باید این موضوع را به عنوان یک محدودیت اطلاعاتی اعلام کند و نحوه و روش تخمین سهم کتاب را به صورت دقیق و روشن در گزارش ذکر نماید.
ابهام در عمر اقتصادی واقعی اثر
مطابق استاندارد IVS 210، بند 100-1: اگر به دلیل نوسان بازار کتاب یا عوامل مربوط به ژانر و محتوای آن نتوان عمر مفید کتاب را بهصورت دقیق و با قطعیت تخمین زد، ارزشگذار باید عمر مفید برآوردی، منبع برآورد و میزان ریسک مرتبط با آن را بهصورت شفاف در گزارش ارزشگذاری اعلام کند. این ابهام باید بهطور کامل توصیف و میزان اثرگذاری آن بر نتایج ارزشگذاری مشخص گردد.
ریسکهای حقوقی در واگذاریهای بینالمللی
مطابق استاندارد IVS 102، بند 20-4: در صورتی که یک کتاب به چندین زبان ترجمه و در کشورهای مختلف منتشر شده باشد و وضعیت حقوقی مرتبط با نشر آن در برخی مناطق مبهم یا نامشخص باشد، این امر باید به عنوان ریسک حقوقی عمده در ارزشگذاری افشا شود. ارزشگذار موظف است تأثیر احتمالی این محدودیت حقوقی را بر نتایج ارزشگذاری کتاب تشریح نماید.
اتکا به دادههای اعلامشده توسط متقاضی
مطابق استاندارد IVS 103، بند 20-3: زمانی که در فرایند ارزشگذاری از پیشبینیهای فروش، نرخ رشد، دادههای هزینهای و یا اطلاعات دیگری که بهطور مستقیم توسط کارفرما ارائه شده است استفاده شود و امکان راستیآزمایی مستقل آنها وجود نداشته باشد، ارزشگذار باید این موضوع را بهصورت صریح در گزارش اعلام کند و مسئولیت محدود خود را در قبال این دادهها بهروشنی بیان نماید.
در مجموع، گزارش ارزشگذاری کتابها باید به گونهای تهیه و تنظیم گردد که تمامی محدودیتها، ریسکها، ابهامات و عدمقطعیتها به روشنی در آن ذکر شود. افشای کامل این محدودیتها یکی از شروط حرفهای بودن گزارش و زمینهساز اعتبار آن نزد استفادهکنندگان برای تصمیمگیریهای سرمایهگذاری، حقوقی و قراردادی است.
برای دریافت خدمات تخصصی در حوزه ارزشگذاری داراییهای نامشهود، از صفحه اختصاصی این خدمت در رتیبا بازدید نمایید.
همچنین میتوانید مقاله راهنمای جامع ارزشگذاری داراییهای نامشهود را مطالعه نموده و با مبانی و استانداردهای ارزشگذرای این نوع داراییها آشنا شوید.
برای مشاهده سایر خدمات رتیبا در زمینه ارزیابی، ارزشگذاری و مشاوره سرمایهگذاری نیز، به صفحه اصلی وبسایت رتیبا مراجعه نمایید.