قراردادهای مجوز بهرهبرداری (لیسانس) بهدلیل ماهیت قراردادی، وابستگی به دارایی پایه، و ابهام یا پیچیدگی در برخی مفاد ممکن است محدودیتهایی را ایجاد کنند که قابلیت اتکا و دقت گزارش ارزشگذاری را تحت تأثیر قرار دهد. در این شرایط، افشای شفاف این محدودیتها طبق اصول حرفهای و استانداردهای ارزشگذاری، الزامی است تا اعتبار گزارش مخدوش نگردد.
نبود مستندات کامل قرارداد یا بندهای کلیدی مبهم
مطابق استاندارد ۱۷ حسابداری، بند ۱۷، هرگاه قرارداد لیسانس فاقد مستندات یا ضمایم کافی مانند بندهای فسخ، نرخهای امتیاز، قلمرو جغرافیایی یا مدت اعتبار باشد یا این بندها بهگونهای مبهم و غیرشفاف تنظیم شده باشد که ارزیابی منافع اقتصادی حاصل از آن بهطور دقیق ممکن نشود، لازم است ارزشگذار این ابهامات را به عنوان محدودیتهای حقوقی و قراردادی به صراحت افشا کند. در چنین حالتی، گزارش باید بهوضوح اشاره کند که این ابهامات ممکن است بر نتیجه ارزشگذاری اثرگذار باشد.
نبود دادههای مقایسهای برای نرخ امتیاز
مطابق استاندارد بینالمللی ارزشگذاری (IVS 210)، بند ۶۰-۱۹، در مواردی که برای تعیین نرخ امتیاز از روش صرف امتیاز استفاده شود و دادهها یا معاملات مشابه یا نرخهای معتبر صنعتی موجود نباشد، لازم است ارزشگذار مفروضات نرخ امتیاز را همراه با منبع تخمین، سطح عدمقطعیت و امکان مغایرت با واقعیت به صراحت در گزارش مشخص نماید.
ریسک فسخ یا تمدید مشروط قرارداد
مطابق IVS 210، بند ۶۰-۱۸، هرگاه قرارداد دارای بندهای فسخ یکطرفه، شروط عملکردی یا امکان تمدید نامطمئن باشد، باید آثار این موارد بر جریان نقدی، عمر اقتصادی دارایی نامشهود، و میزان مخاطره برآوردهای مالی و اقتصادی به صورت دقیق و شفاف در گزارش بیان گردد.
تفکیکناپذیری ارزش قرارداد از عملکرد دارایی پایه
مطابق IVS 210، بند ۶۰-۳، در مواقعی که موفقیت اقتصادی قرارداد کاملاً به عملکرد دارایی پایه (مانند نرمافزار یا برند تجاری) وابسته است و دادههای دقیقی درباره عملکرد گذشته یا آتی آن در دست نیست، باید وابستگی مزبور و ریسکهای ناشی از آن بهصراحت و شفافیت کامل افشا شود.
استفاده از مفروضات اعلامشده توسط کارفرما
مطابق IVS 103، بند ۲۰-۳، چنانچه مفروضات مهم مانند پیشبینی فروش، نرخ رشد، یا سایر متغیرهای کلیدی از سوی متقاضی اعلام شده باشد و راستیآزمایی مستقل درباره آن صورت نگرفته باشد، مسئولیت محدود ارزشگذار و ابهامات مربوط به مفروضات مزبور باید به وضوح در گزارش ذکر گردد تا استفادهکنندگان از مخاطرات احتمالی آن مطلع شوند.
عدم دسترسی به سوابق مالی مرتبط با عملکرد قرارداد
مطابق IVS 210، بند ۶۰-۱۱، اگر اطلاعات دقیق درباره درآمدهای تاریخی مرتبط با قرارداد لیسانس یا دارایی نامشهود مربوطه در دسترس نباشد، ارزشگذار موظف است روش برآورد درآمد و سود آتی را همراه با مفروضات اساسی، میزان دقت برآوردها، و اثرات احتمالی این ابهامات بر نتیجه نهایی ارزشگذاری به طور دقیق افشا نماید.
افشای دقیق و شفاف محدودیتها، فرضیات کلیدی و منابع مورد استفاده در گزارش ارزشگذاری قراردادهای لیسانس، الزامی و نشاندهنده رعایت اصول حرفهای و استانداردهای ارزشگذاری است. عدم توجه به این محدودیتها و یا افشا نکردن آنها ممکن است اعتبار گزارش را مخدوش کرده و موجب ایجاد مسئولیت حقوقی و حرفهای برای ارزشگذار شود.
برای دریافت خدمات تخصصی در حوزه ارزشگذاری داراییهای نامشهود، از صفحه اختصاصی این خدمت در رتیبا بازدید نمایید.
همچنین میتوانید مقاله راهنمای جامع ارزشگذاری داراییهای نامشهود را مطالعه نموده و با مبانی و استانداردهای ارزشگذرای این نوع داراییها آشنا شوید.
برای مشاهده سایر خدمات رتیبا در زمینه ارزیابی، ارزشگذاری و مشاوره سرمایهگذاری نیز، به صفحه اصلی وبسایت رتیبا مراجعه نمایید.