برای شناسایی و ارزشگذاری قراردادهای پشتیبانی و نگهداری در چارچوب استانداردهای ارزشگذاری بهعنوان دارایی نامشهود، لازم است معیارهایی مشخص از منظر حقوقی، اقتصادی و حسابداری احراز شود.
قرارداد الزامآور و دارای مفاد مشخص خدماتی
مطابق استاندارد 210، بند 3-2: قرارداد باید بهصورت مکتوب یا مستند حقوقی تنظیم شده و دارای تعهدات روشن و مشخصی مانند مدت زمان، مبلغ پرداختی، شرایط فسخ یا تمدید و دامنه دقیق خدمات ارائهشده باشد. برای مثال، قرارداد نگهداری و پشتیبانی نرمافزار که شامل خدمات بروزرسانی و رفع اشکال است باید به روشنی شرایط و تعهدات را قید کرده باشد تا بهعنوان دارایی نامشهود شناخته شود.
قابلیت شناسایی و تفکیک از سایر فعالیتهای شرکت
مطابق استاندارد 210، بند 7-20: برای شناسایی یک قرارداد پشتیبانی بهعنوان دارایی نامشهود، باید بتوان آن را بهصورت مجزا و مستقل از سایر داراییها یا درآمدهای شرکت ثبت و ارزیابی کرد، حتی اگر این قرارداد در قالب یک قرارداد جامعتر منعقد شده باشد. به عنوان نمونه، قرارداد پشتیبانی از سیستمهای رایانهای یک بانک باید به روشنی از قرارداد کلی خدمات فناوری اطلاعات قابل تفکیک باشد.
ایجاد منافع اقتصادی آتی قابل اندازهگیری برای دارنده
مطابق استاندارد 210، بند 6-20: قرارداد باید به نحوی طراحی شده باشد که منبع درآمد پایدار یا صرفهجویی در هزینههای آتی برای شرکت فراهم کند و این منافع قابلیت اندازهگیری در مدلهای ارزشگذاری را داشته باشد. مثلاً قرارداد پشتیبانی سیستم مدیریت انبار که باعث کاهش هزینههای عملیاتی میشود، از این جهت معیار اقتصادی قابل اندازهگیری دارد.
کنترلپذیری کامل توسط شرکت ارائهدهنده خدمت
مطابق استاندارد 210، بند 2-20: دارنده قرارداد باید دارای اختیار و کنترل کامل بر اجرای خدمات و مدیریت جریانهای نقدی ناشی از قرارداد باشد. در یک قرارداد خدمات پشتیبانی نرمافزار، ارائهدهنده باید بتواند به صورت مستقل درباره چگونگی ارائه خدمات تصمیمگیری کرده و مدیریت آن را در دست داشته باشد تا شرط کنترلپذیری محقق گردد.
دارا بودن عمر اقتصادی قابل برآورد و مبتنی بر مفاد قراردادی یا رفتار مشتری
مطابق استاندارد 210، بند 1-100: برای شناسایی به عنوان دارایی نامشهود، باید بتوان مدت زمان بهرهبرداری اقتصادی قرارداد را برآورد نمود. این مدت میتواند بر اساس زمان رسمی قرارداد و یا بر مبنای سوابق تمدیدهای پیشین و میزان وفاداری مشتری به خدمات پشتیبانی تعیین شود. به طور مثال، یک قرارداد پشتیبانی نرمافزاری که بهصورت سالیانه تمدید شده و مشتری تمایل زیادی به حفظ این قرارداد داشته باشد، عمر اقتصادی قابل برآوردی دارد.
در نهایت، قراردادهای پشتیبانی و نگهداری فقط در صورتی بهعنوان دارایی نامشهود شناسایی میشوند که معیارهای فوق را شامل وجود قرارداد مستند، منافع اقتصادی قابل اندازهگیری، قابلیت کنترلپذیری کامل توسط شرکت ارائهدهنده، قابلیت تفکیک و عمر اقتصادی قابل برآورد احراز کنند. این معیارها مطابق با استاندارد بینالمللی ارزشگذاری IVS 210 مبنای شناسایی و ارزشگذاری قراردادهای خدمات پشتیبانی بهعنوان دارایی نامشهود هستند.
برای دریافت خدمات تخصصی در حوزه ارزشگذاری داراییهای نامشهود، از صفحه اختصاصی این خدمت در رتیبا بازدید نمایید.
همچنین میتوانید مقاله راهنمای جامع ارزشگذاری داراییهای نامشهود را مطالعه نموده و با مبانی و استانداردهای ارزشگذرای این نوع داراییها آشنا شوید.
برای مشاهده سایر خدمات رتیبا در زمینه ارزیابی، ارزشگذاری و مشاوره سرمایهگذاری نیز، به صفحه اصلی وبسایت رتیبا مراجعه نمایید.